بامبۇكنىڭ ئۆسۈش جەريانى: ئۆزگىچە بامبۇك ئورمان ئېكوسىستېمىسىنى تەكشۈرۈش

بامبۇكنىڭ تۈرلىرى ۋە تارقىلىشى بامبۇك Gramineae ئائىلىسىگە تەۋە بولۇپ، كەڭ تارقالغان بولۇپ، تەخمىنەن 1500 خىل تۈرى بار. مۆتىدىل رايونلاردىن تارتىپ تروپىك رايونلارغىچە، بامبۇك مۇۋاپىق ئۆسۈش شارائىتىغا ئىگە. خەلقئارا بامبۇك ۋە راتان تەتقىقات ژۇرنىلىنىڭ خەۋىرىگە قارىغاندا، جۇڭگو دۇنيادىكى بامبۇك ئەڭ كەڭ تارقالغان دۆلەتلەرنىڭ بىرى. بامبۇك بايلىقى مول بولۇپ، ھەر خىل تۈرلىرى بار.

بامبۇك كۆپەيتىش ئۇسۇللىرى بامبۇك كۆپەيتىشنىڭ ئىككى ئاساسلىق ئۇسۇلى بار: رىزا تۈۋىنى تىكىش ئۇسۇلى ۋە بامبۇك غولى تىكىش ئۇسۇلى. رىزا تۈۋىنى تىكىش بولسا، يەر ئاستى رىزا تۈۋى ئارقىلىق ئۈزلۈكسىز رىزا تۈۋىنى ھاسىل قىلىدىغان شىنچۇ بامبۇك ئۆسۈملۈكلىرىنىڭ يەر ئاستى ئۆسۈش ئۇسۇلى. بامبۇك غولى تىكىش دېگەنلىك بامبۇك غولىنى مۇۋاپىق تۇپراققا بۆلەك-بۆلەك قىلىپ تىكىشتۇر. بۇ ئۇسۇل بەزى بامبۇك تۈرلىرىگە ماس كېلىدۇ. «بامبۇك ئۆستۈرۈشنىڭ بىر قانچە ئۇسۇلى» ناملىق ماقالىدە بامبۇك كۆپەيتىشنىڭ كۆپ خىللىقى تونۇشتۇرۇلىدۇ.

بامبۇك ئورمان ئېكوسىستېمىسىنىڭ ئالاھىدىلىكلىرى بامبۇك ئورمان ئېكوسىستېمىسى ئۆزىنىڭ ئۆزگىچە ئالاھىدىلىكلىرى سەۋەبىدىن كۆپچىلىكنىڭ دىققىتىنى تارتتى. «ئىلىم-پەن خەۋەرلىرى» دىكى بىر تەتقىقاتتا بامبۇك ئورمانلىرىنىڭ ئۆزىگە خاس ئېكوسىستېمىسى بارلىقى، ئۇلارنىڭ بىئولوگىيىلىك كۆپ خىللىقى ۋە مۇھىت فۇنكسىيەسىنىڭ كۆپىنچە كىشىلەرنىڭ تەسەۋۋۇرىدىن ھالقىپ كېتىدىغانلىقى كۆرسىتىلدى. بامبۇك تۇپراقنىڭ ئۈنۈمدارلىقىغا كۈچلۈك ياخشىلىنىش تەسىرىگە ئىگە بولۇپ، تۇپراقنىڭ ئېروزىيەسىنىڭ ئۈنۈملۈك ئالدىنى ئالىدۇ؛ شۇنىڭ بىلەن بىر ۋاقىتتا، بامبۇك بەزى ھايۋانلار ئۈچۈن ياشاش مۇھىتى ۋە يېمەكلىك مەنبەسى بىلەن تەمىنلەيدۇ.

بامبۇكنىڭ ئۆسۈش سۈرئىتى بامبۇك ئۆزىنىڭ ئاجايىپ ئۆسۈش سۈرئىتى بىلەن داڭلىق. «تەبىئەت» ژۇرنىلىدىكى بىر خەۋەردە، بەزى بامبۇكلارنىڭ كۈنىگە نەچچە دىيۇم ئۆسەلەيدىغانلىقى تىلغا ئېلىنغان. بۇ بامبۇكنى ھەر خىل قوللىنىشقا بولىدىغان يېڭىلىنىدىغان بايلىققا ئايلاندۇرىدۇ. «دۆلەتلىك جۇغراپىيە» ژۇرنىلىنىڭ بىر خەۋىرىگە قارىغاندا، جۇڭگونىڭ ئۈنۈملۈك ئۆسىدىغان بامبۇك تۈرى بولغان ئېلېكتر بامبۇكى ياغاچنىڭ ئورنىنى ئالىدىغان ماتېرىيال سۈپىتىدە ئىشلىتىلىۋاتىدۇ، بۇ ئۇنى مۇھىت ئاسرايدىغان قۇرۇلۇشقا ماسلاشتۇرىدۇ.

بامبۇكنىڭ ئىشلىتىلىشى ۋە قىممىتى بامبۇك كەڭ دائىرىلىك ئىشلىتىلىش دائىرىسىگە ئىگە كۆپ ئىقتىدارلىق ئۆسۈملۈك. بامبۇك قۇرۇلۇش، ئۆي جاھازلىرى، توقۇمىچىلىق، يېمەكلىك ۋە داۋالاش قاتارلىق ساھەلەردە ئىشلىتىلىدۇ. «يەرشارى ۋاقىت گېزىتى» نىڭ خەۋەرلىرىدە بامبۇكنىڭ ئەنئەنىۋى جۇڭگو مەدەنىيىتىدە مۇھىم ئورۇننى ئىگىلەيدىغانلىقى ۋە مول مەدەنىيەت مەنىسىگە ئىگە مۇھىم قول ھۈنەر بۇيۇملىرى ئىكەنلىكى تىلغا ئېلىنغان.

بامبۇك ئۆزگىچە ئۆسۈملۈك بولۇش سۈپىتى بىلەن، ئۆسۈش جەريانىدا ئاجايىپ ئالاھىدىلىكلەرنى نامايان قىلىدۇ. بامبۇك ئورمان ئېكولوگىيە سىستېمىسىنىڭ كۆپ خىللىقى ۋە مۇھىت فۇنكسىيەسى ئېكولوگىيەلىك مۇھىتىمىزغا مۇھىم تۆھپە قوشىدۇ. بامبۇكنىڭ تېز ئۆسۈش سۈرئىتى ئۇنى كەڭ دائىرىلىك قوللىنىش ئىستىقبالىغا ئىگە ئىمكانقەدەر ئۇزاققىچە داۋاملىشىدىغان بايلىققا ئايلاندۇرىدۇ. ئۇنىڭ كۆپ خىل ئىشلىتىلىشى ۋە مەدەنىيەت قىممىتى بامبۇكنىڭ كىشىلەر تۇرمۇشىدا مۇھىم ئورۇنغا ئىگە بولۇشىغا سەۋەب بولىدۇ. بامبۇكنىڭ ئۆسۈش جەريانى ۋە قىممىتىنى چۈشىنىش ئارقىلىق، بىز بامبۇك ئورمانلىقىنىڭ شان-شەرىپىنى ۋە ئېكولوگىيەنىڭ مۆجىزىسىنى تېخىمۇ ياخشى چۈشىنەلەيمىز.